ARSIMI, Te ndryshme

Orientimi i adoleshentëve në TIK

Në kuadër të eventeve “Kallzona diçka…”, Shoqata e Informatikës e mbajti eventin e tretë. Tema ishte “Orientimi i adoleshentëve në karrierë”. Mysafire ishte Zana Tabaku nga projekti Junior Geeks, i cili është mbështetur edhe nga Ambasada e SHBA.

“Junior Geeks” është një set i ligjëratave që e ka për qëllim ta nxisë kurreshtjen e nxënësve të studiojnë në fushën e TIK. Filloi më 2018 me Zana Tabakun, Shpend Lilën dhe Elida Taranin si alumni të Ambasadës së SHBA. Është hera e parë në Evropën Juglindore që fitohet një projekt i tillë. Target i këtij projekti janë të rinjtë në grupmoshat 14-18 vjeç.
Junior Geeks i përmban 14 module, si: Game development (Zhvillimi i lojërave), Software Engineering (Inxhinierimi i Softuerit), Hardware Engineering (Inxhinierimi i harduerit), Cyber-security (Siguria kibernetike), Intro to Blockchain (Hyrje në teknologjinë Blockchain të valutave elektronike), Enterpreneurship (Ndërmarrësia), Body Language and Soft Skills (Gjuha e trupit dhe aftësitë “e buta” të ndërveprimit me njerëz), Artificial Inteligence and Machine Learning (Inteligjenca Artificiale dhe Mësimi i Makinave), Social Media (Mediat Sociale), Design, 2D & 3D Motion Graphics (Dizajni grafik dhe lëvizjet 2D dhe 3D), Basics of Algorithms and Coding (Bazat e algoritmeve dhe të kodimit), Robotics (Robotika) etj.
Projekti ka filluar më 2018 vetëm në 3 komuna: Prishtinë, Pejë dhe Mitrovicë. Ka pasuar Science Camp (Kampi shkencor) tre-ditor. Ideja ka qenë që nxënësit të ndahen në ekipe ta zhvilluar një ide në në temë të caktuar (p.sh. ndryshimet klimatike, muzika etj.). Viti i parë ka qenë kryesisht në baza vullnetare, me buxhet modest. Sfidat kanë qenë më shumë në aspektin administrativ e organizativ.

Ky grup ka nisur me rreth 90 nxënës, prej të cilëve 70 kanë përfunduar në kampin shkencor. Janë të paktën 6 studentë të konfirmuar që janë regjistruar në Shkencë Kompjuterike në fakultet.
Pastaj Ambasada e SHBA ka ofruar mbështetje për zgjerim në 9 komuna n rajonet kryesore të Kosovës: pos në Prishtinë, Pejë, e Mitrovicë, edhe në Podujevë, Prizren, Gjakovë, Gjilan, Ferizaj dhe Skënderaj. Grupi i Graçanicës është konvertuar në një grup të ri në Prishtinë.
Ky brez i dytë është ende në proces. Science Camp është planifikuar të mbahet në qershor ose shtator varësisht nga zhvillimet me pandeminë.
Kërkesa dhe interesimi i nxënësve është shumë më i madh në seanca të drejpërdrejta me prani fizike se sa online. Kurreshtja e nxënësve pjesëmarrës është mbresëlënëse.
Është interesante përbërja gjinore e nxënësve: ka më shumë vajza se djem, dhe vajzat kanë qenë më të interesuara. Ndoshta deri në 55% shkon pjesëmarrja e femrave në ekip, megjithëse gjatë aplikimit nuk ka pasë filtrime gjinore. Përkundër faktut se pjesëmarrja e femrave në fushën e TIK duket se është problem social e jo trend i interesimit të vërtetë, në Kosovë është rritur shumë pjesëmarrja e vajzave në sektorin e TIK.

Ideja e projektit ka qenë themelimi i klubeve të TIK nëpër shkolla – ku nxënësit mund të vazhdojnë të pavarur. Planet janë të vazhdohet me Junior Geeks 3. Qëllimi është të shkohet edhe në pjesët rurale të Kosovës. Interesimi dhe dija e nxënësve nëpër qyteza është mbresëlënës.
Aplikimi – kur të fillojë pjesa e tretë e projekt – është online në platformë (juniorgeeks.net): zakonisht janë rreth 10 pyetje me pikë, me të cilat filtrohen nxënësit. Pjesëmarrja është pa pagesë – përkrahet nga Ambasada e SHBA. Mbulohen ligjëratat, ushqimi etj.
Një impakt që arrihet me këtë projekt është se u ndihmon nxënësve ta kuptojnë a janë për TIK apo jo. Me këtë projekt fitojnë edhe fakultetet – studentë më të përkushtuar që e dinë se ku kanë ardhur.
U potencua se TIK nuk është STEM (Science, Technology, Engineering, Mathematics – Shkencë, Teknologji, Inxhinieri dhe Matematikë). STEM i përfshin edhe fushat tjera (Matematika, Fizika, Kimia, Biologjia etj.).
Ka pasë takime me Drejtoritë e Arsimit të komunave relevante. Në Gjakovë përdoret JCK, në Prishtinë ICK, e në komuna tjera janë përdorur shkollat publike. ICK është partneri kryesor
Në edicionin e ardhshëm ndoshta do të përfshihen bursa nga kolegjet e universitetet.

Disa nga sfidat dhe konkluzionet:

  • Në brezin e parë ka qenë më vështirë të binden prindërit se nxënësit për pjesëmarrje të 70 nxënësve në Science Camp në Prevallë
  • Sfidë ka qenë shpërndarja e nxënësve nëpër dhoma – përzierja e nxënësve të qyteteve të ndryshme – për shkak të fenomenit të lokalizmit
  • Nxënësit pjesëmarrës, në fund të projektit, e kanë shumë të qartë a janë për ICT apo jo
  • Impakti i orientimit në karrierë të nxënësve është shumë profitabil dhe me ndikim të madh në shoqëri

Bisedën e moderoi Astrit Desku, bashkëthemelues i Shoqatës së Informatikës dhe njëri nga ligjëruesit në projekt.

You Might Also Like